ปัญหาเรื่องการนอน ที่ผู้สูงอายุพบบ่อย

คุณเคยสังเกตหรือไม่ว่า ทำไมผู้สูงอายุภายในบ้านถึงเริ่มมีพฤติกรรมเปลี่ยนเวลานอน บางคนนอนกลางวันแล้วไปตื่นช่วงกลางคืน บางคนนอนหลับ ๆ ตื่น ๆ แทบทุกชั่วโมง เมื่อพบปัญหาเหล่านี้แล้วหลายคนอาจจะเกิดความกังวล ว่าจะเป็นอันตรายหรือไม่ มีผลอย่างไรกับสุขภาพของผู้สูงอายุ สำหรับปัญหาในเรื่องนี้ เรามีคำตอบดี ๆ มาฝากค่ะ

ปัญหาเรื่องการนอน ที่ผู้สูงอายุพบบ่อย

ทำความเข้าใจกับธรรมชาติของคนสูงวัย

ผู้สูงอายุนั้น ถึงแม้หลาย ๆ คนอาจจะมองว่าเป็นที่วัยที่เหมือนกลับไปเป็นเด็กอีกครั้ง จึงมักให้การดูแลแบบเดียวกัน ซึ่งเราขอบอกเลยค่ะ ว่าไม่ใช่วิธีการที่ถูกต้อง เพราะการดูแลผู้สูงอายุที่ดี คุณจะต้องทำความเข้าใจในสาเหตุ และปัญหาที่เกิดขึ้น ที่มีผลต่อการนอนของพวกท่าน เพื่อคุณจะได้วางแผนการดูแลที่เหมาะสม โดยที่คุณไม่ต้องเหนื่อยมากเกินไป และจะทำให้พวกท่านมีความสุขมากขึ้นอีกด้วยค่ะ

ความเปลี่ยนแปลงของร่างกายเมื่ออายุเพิ่มขึ้น

เมื่อคนเราเริ่มมีอายุที่มากขึ้น ร่างกายมีจะมีการเปลี่ยนแปลงหลายอย่าง ทั้งการรับรสที่เปลี่ยนไป ทำให้รับประทานอาหารไม่อร่อย สายตามัว เป็นต้อกระจก หูได้ยินไม่ชัด เพราะความเสื่อมสภาพของอวัยวะต่าง ๆ ทำให้ความสนใจต่อสิ่งแวดล้อมลดลง แต่สิ่งหนึ่งที่ยังไม่เปลี่ยน ก็คือการนอน ร่างกายของผู้สูงอายุยังต้องการพักผ่อน นอนหลับ 8 ชั่วโมงต่อวันอยู่ดี แต่คุณภาพในการนอนของพวกท่านอาจจะลดลง ทำให้นอนไม่เพียงพอต่อความต้องการของร่างกาย

ปัจจัยที่ทำให้การนอนของผู้สูงอายุไม่มีคุณภาพ

  1. การนอนไม่เป็นเวลา ในบางครั้ง อาจจะนอนเร็วทำให้ตื่นนอนตอนกลางคืน หรือในบางครั้ง นอนดึกมาก ๆ แต่ก็ยังตื่นเช้า ทำให้ร่างกายพักผ่อนไม่เพียงพอ อย่างนี้จึงส่งผลให้ผู้สูงอายุเปลี่ยนเวลานอนได้
  2. การงีบหลับในเวลากลางวัน อีกหนึ่งปัจจัย เพราะจะทำให้ช่วงตอนกลางคืนไม่ค่อยง่วง หากเป็นเช่นนี้อาจจะทำให้ร่างกายของผู้สูงอายุทรุดโทรมลงได้
  3. การเข้านอนก่อนที่จะง่วง (Advanced sleep phase syndrome) จะทำให้ร่างกายไม่สามารถควบคุมหรือบังคับให้นอนได้ จนบางครั้งทำให้เกิดภาวะนอนไม่หลับได้นั่นเอง
  4. การเข้านอนเมื่อผ่านเวลานอนไปแล้ว (Delayed sleep phase) แบบนี้ก็เช่นกันอาจจะทำให้เกิดภาวะนอนไม่หลับได้ เพราะร่างกายไม่ต้องการที่จะนอนในเวลาดังกล่าว หรือบางทีร่างกายอาจจะต่อต้านการนอนหลับไปเลยก็เป็นไปได้เช่นกันค่ะ

การเปลี่ยนแปลงการนอนในผู้สูงอายุ

โดยปกติร่างกายของคนเราจะเหมือนกับนาฬิกาชีวภาพ (Biological Clock) ซึ่งอยู่ภายในเพื่อคอยบอกเวลาหลับตื่นของร่างกาย หลังจากนั้นวงจรการนอนก็เริ่มต้นขึ้น โดยวงจรการนอนสามารถแบ่งออกเป็น 2 ส่วนทำงานสลับกันไปค่ะ ในส่วนแรก ทางการแพทย์เรียกว่า “Non Rapid Movement : NON-REM” เป็นส่วนของการนอนที่นำไปสู่การหลับลึก คุณจะพบว่าการนอนหลับลึกนั้น มีความสัมพันธ์กับความรู้สึกสดชื่นในตอนกลางวัน สำหรับอีกส่วนก็คือ “Rapid Eye Movement : REM” เป็นช่วงที่มีการทำงานของกล้ามเนื้อตากลอกไปมา การนอนหลับในส่วนนี้อาจะทำให้เกิดความฝัน ซึ่งปกติแล้ววงจรการนอนหลับจะเป็นแบบ NON-REM, REM สลับกันไป 5 – 6 ครั้งในแต่ละวันค่ะ

แต่สำหรับผู้สูงอายุจะนอนยากขึ้น ซึ่งมีรายงายว่า ประมาณ 24% ของผู้สูงอายุที่ใช้เวลานอนกว่า 30 นาทีในการนอนให้หลับ สาเหตุเกิดจากร่างกายสร้าง Melatonin และ Growth hormone ลดลง ส่วนมากจะสร้างลดลงในช่วง 60 ปี จึงทำให้ผู้สูงอายุเริ่มเปลี่ยนเวลานอนนั่นเองค่ะ

สำหรับคุณที่เป็นผู้ดูแล หรือลูกหลาน แนะนำให้ลดสิ่งรบกวนเวลาที่พวกท่านเข้านอน โดยการไม่เปิดทีวีเสียงดัง หรือเปิดเพลงเสียงดังก่อนนอน ไม่ควรนอนดึก ควรจะปิดไฟให้พวกท่านได้พักผ่อนเป็นเวลา คุณจะต้องสร้างบรรยากาศภายในห้องให้น่านอนและทำให้พวกท่านรู้สึกผ่อนคลาย หากทำเช่นนี้ก็น่าจะช่วยให้พวกท่านนอนหลับดีขึ้นค่ะ

Leave a Reply